Węgry
Przykłady dobrych praktyk w przeciwdziałaniu antysemityzmowi i antycyganizmowi na Węgrzech
Protokoły dotyczące przestępstw z nienawiści (2019)
Działania Komendy Głównej Policji w zakresie zapobiegania i zwalczania antysemityzmu oraz antycyganizmu opierają się na protokołach dotyczących przestępstw z nienawiści. Protokoły te określają zadania Policji w sprawach, w których okoliczności czynu wskazują na motywację sprawcy opartą na uprzedzeniach. W takich przypadkach przy ocenie, czy przestępstwo było motywowane uprzedzeniami, wykorzystuje się listę wskaźników obejmującą m.in. miejsce i czas popełnienia czynu, skalę zastosowanej przemocy oraz obecność organizacji skrajnie prawicowych. Węgierski Krajowy Urząd Ochrony Danych i Wolności Informacji zatwierdził także wytyczne dotyczące prowadzenia wywiadów, obejmujące zasady ochrony danych osobowych oraz sposób zadawania pytań dotyczących podatności na zagrożenia i przynależności do określonych grup. Ponadto Prokuratura Generalna wydała okólnik regulujący wykorzystywanie wskaźników motywacji opartej na uprzedzeniach w postępowaniach dotyczących przestępstw z nienawiści.
Czytaj więcej
Specjalistyczna Węgierska Sieć ds. Przestępstw z Nienawiści (2012)
W 2012 r. w strukturach Policji utworzono specjalną sieć ds. przestępstw z nienawiści, której celem jest zwalczanie tego rodzaju przestępstw na Węgrzech. Członkowie sieci są wyznaczani do koordynowania postępowań dotyczących przestępstw z nienawiści zarówno w Komendzie Głównej Policji, jak i w komendach komitatów. Zakres ich obowiązków określa protokół dotyczący przestępstw z nienawiści z 2019 r., który opisuje zadania Policji w sytuacjach, gdy okoliczności czynu wskazują na motywację sprawcy opartą na uprzedzeniach. Komendanci Policji są zobowiązani do zapewnienia odpowiednich szkoleń funkcjonariuszom służby prewencyjnej oraz dochodzeniowo-śledczej w zakresie stosowania wskaźników motywacji opartej na uprzedzeniach oraz rozpoznawania charakterystycznych cech przestępstw z nienawiści. Każdy posterunek Policji powinien jest też zobligowany do wyznaczenia mentora wspierającego wykrywanie przestępstw z nienawiści oraz udostępnienia jego danych kontaktowych wszystkim funkcjonariuszom.
Czytaj więcej
Strategia rozwoju kultury Erzsébetvárosu (2021)
Strategia Rozwoju Kultury Erzsébetvárosu jest długoterminową inicjatywą samorządu VII dzielnicy Budapesztu, określającą wizję dzielnicy jako miejsca zielonego, solidarnego, kreatywnego kulturowo i otwartego na różnorodność. Dokument wyznacza trzy priorytetowe obszary rozwoju: wspieranie kultury żydowskiej, rozwój lokalnego tradycyjnego rzemiosła oraz wsparcie absolwentów rozpoczynających działalność w sektorze kultury i sztuki. Strategia bezpośrednio odwołuje się do historycznego dziedzictwa żydowskiego dzielnicy oraz lokalnej kultury romskiej, co wiąże się także z przeciwdziałaniem antysemityzmowi i antycyganizmowi. W szczególności przewiduje wsparcie dla organizacji promujących dialog, wzajemne zrozumienie i pokojowe współistnienie, takich jak Csányi5 – Muzeum Historii Żydów, Spinoza Theater oraz Stowarzyszenie Kulturalne Kosztolányi Sziget.
Dobre praktyki społeczeństwa obywatelskiego w przeciwdziałaniu antysemityzmowi i antycyganizmowi
Na Węgrzech działa wiele organizacji społeczeństwa obywatelskiego promujących edukację przeciwko dyskryminacji, oferujących szkolenia, warsztaty i wizyty w szkołach w celu zwiększania świadomości społecznej na temat antysemityzmu i antycyganizmu. Inicjatywy takie jak Grupa Robocza przeciwko Przestępstwom z Nienawiści zostały stworzone przez organizacje pozarządowe w celu koordynowania działań na rzecz przeciwdziałania przestępstwom motywowanym uprzedzeniami.
Innym przykładem dobrej praktyki jest inicjatywa Roma Police Café, polegająca na organizowaniu cyklicznych spotkań przedstawicieli organów ścigania i społeczności romskiej. Spotkania te tworzą nieformalną, ale trwałą przestrzeń dialogu, umożliwiającą otwartą rozmowę o problemach, potrzebach i działaniach niezbędnych do budowania wzajemnego zaufania.
Organizacje pozarządowe organizują również wydarzenia służące poprawie relacji między różnymi grupami społecznymi oraz zwiększaniu widoczności mniejszości narodowych i etnicznych. Przykładem jest Nagroda Aranypánt, przyznawana osobom romskiego pochodzenia za ich działalność i zaangażowanie na rzecz własnych społeczności oraz społeczeństwa jako całości.
Monitorowanie i ewaluacja praktyk i inicjatyw
Grupa Robocza przeciwko Przestępstwom z Nienawiści opublikowała Raport alternatywny do szóstego okresowego sprawozdania Węgier z realizacji Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, przygotowany dla Komitetu Praw Człowieka ONZ. Dokument koncentruje się na ocenie działań władz węgierskich w zakresie reagowania na przestępstwa z nienawiści wobec grup narażonych na dyskryminację. W raporcie pozytywnie oceniono funkcjonowanie Specjalistycznej Węgierskiej Sieci ds. Przestępstw z Nienawiści, wskazując jako dobrą praktykę regularne spotkania przedstawicieli Grupy Roboczej z funkcjonariuszami policji. Spotkania te służą analizie problematycznych spraw dotyczących przestępstw z nienawiści, wymianie doświadczeń oraz wypracowywaniu rekomendacji na przyszłość.
Ocena skuteczności praktyk i inicjatyw
Członkowie Grupy Roboczej przeciwko Przestępstwom z Nienawiści podkreślali, że dzięki funkcjonowaniu Specjalistycznej Węgierskiej Sieci ds. Przestępstw z Nienawiści kontakt z właściwymi funkcjonariuszami policji stał się łatwiejszy. Przedstawiciele Sieci sporadycznie uczestniczyli również w szkoleniach organizowanych przez Grupę Roboczą.
Jednocześnie Grupa Robocza wskazała szereg problemów związanych z funkcjonowaniem Sieci. Częsta rotacja jej członków utrudnia zachowanie ciągłości działań, a udział w pracach Sieci stanowi dodatkowy obowiązek, który nie wiąże się z dodatkowym wynagrodzeniem ani wydzielonym czasem pracy. Poziom wiedzy specjalistycznej różni się pomiędzy poszczególnymi komitatami, przede wszystkim z powodu braku regularnych szkoleń. Zwrócono także uwagę na niewystarczającą przejrzystość funkcjonowania Sieci – dane osób kontaktowych nie są publicznie dostępne, a zakres ich obowiązków pozostaje niejasny.