Segregacja przestrzenna jako polityka państwa
Pod rządami państwowego socjalizmu społeczności romskie podlegały centralnie planowanej polityce mieszkaniowej i osiedleńczej przedstawianej jako modernizacja i integracja. W rzeczywistości środki te były częścią szerszych wysiłków asymilacyjnych, które wypierały rodziny romskie z dawnych dzielnic do peryferyjnych osiedli, hosteli lub izolowanych osad. Lokalne władze, biura mieszkaniowe i służby społeczne egzekwowały przesiedlenia bez konsultacji, przenosząc gospodarstwa do przeludnionych, słabo wyposażonych mieszkań ze słabym dostępem do pracy, edukacji, opieki zdrowotnej i infrastruktury. Polityki te niszczyły sieci społeczne, utrwalały stereotypy łączące Romów z ubóstwem oraz wzmacniały segregację przestrzenną. Ich długotrwały wpływ utrzymuje się do dziś pogłębiając nierówności między Romami i nie-Romami na Słowacji.
„Niewłaściwe umieszczanie romskich rodzin, przyzwyczajonych do życia w warunkach osad romskich, wśród ludności większościowej często prowadziło do trudnych do rozwiązania problemów na osiedlach mieszkaniowych, stając się źródłem wzajemnej wrogości.”
Social Exclusion and Double Marginalisation: Roma in Slovakia after 1989
Michal Vašečka, Ethnicity Studies 5(3), 2003, p. 82
Dalsza lektura / Źródła
Romea.cz – “Czechoslovakia launched the forced resettlement of Romani people 53 years ago”
Explains Resolution No. 502/1965 and organised dispersion, including demolition of settlements and relocations from Slovakia to Czech lands
Romea.cz – open letter on Romani life in communist Czechoslovakia
Section on demolition of Romani neighbourhoods, relocation to industrial areas, and disruption of social bonds
Michal Vašečka – “Social Exclusion and Double Marginalisation: Roma in Slovakia”
Overview of communist‑era policies, including “insensitive and administrative (forcible) allocation of flats” and migration to cities/industrial areas
Habitat for Humanity – article on Košice Lunik IX
Explains later consequences of socialist and post‑socialist Roma housing policy on urban peripheries
T. Podolinská & A. Mann (eds.), Čierno-biele svety. Rómovia v majoritnej spoločnosti na Slovensku
Chapter(s) on housing and spatial exclusion in socialist and postsocialist periods
ERRC – “Separate, Unequal and Hazardous: The Essential Guide to Roma Housing in Slovakia”
Historical background plus current housing segregation, useful for continuity