Ofiara zaplanowanego polowania na ludzi
W latach 90. Czechy zmagały się z falą rasistowskiej przemocy ze strony skinheadów, której częstymi ofiarami byli Romowie. Jednym z najgłośniejszych przypadków była śmierć Tibora Danihela w Písku. 24 września 1993 r. grupa skinheadów zaatakowała czterech młodych Romów przebywających na wyspie na rzece Otawie. Napastnicy, uzbrojeni m.in. w pałki baseballowe, łańcuchy i nunczaka, znieważali ich na tle rasowym i grozili im śmiercią. W obawie przed atakiem Romowie wskoczyli do rzeki, a skinheadzi uniemożliwiali im wydostanie się na brzeg. Siedemnastoletni Tibor Danihel utonął, pozostałym trzem udało się przeżyć.
Wśród głównych napastników znajdował się Jaroslav Churáček, który według ustaleń sądu kierował działaniami pozostałych uczestników ataku. Początkowe postępowanie sądowe zakończyło się stosunkowo łagodnymi wyrokami, co wywołało krytykę ze strony obrońców praw Romów. Po kolejnych postępowaniach i zmianie kwalifikacji prawnej czynu Sąd Najwyższy oraz Sąd Apelacyjny w Pradze doprowadziły do uznania śmierci Danihela za zabójstwo na tle rasowym. Ostateczny wyrok zapadł w czerwcu 1999 r. Trzech głównych sprawców – Jaroslav Churáček, Zdeněk Habich i Martin Pomije – otrzymało kary wieloletniego pozbawienia wolności.
“Żaden z oskarżonych nie wykazał najmniejszej skruchy ani nie okazał zrozumienia dla konsekwencji swoich czynów – nawet pięć lat po śmierci Tibora Danihela.”
Sąd Okręgowy w Czeskich Budziejowicach, wyrok 9T 5/98-1425 z 8 października 1998 r.
Dalsza lektura / Źródła
Thirty years ago, Tibor Danihel was murdered because of his race: How the Czech justice system and the media dealt with that kind of violence
Kostlán, František – Albert, Gwendolyn (2023), Romea
Leadership and Right-Wing Extremist Violence: Case Studies from the Czech Territory. In Milosevic, Marko Rekawek, Kacper (eds): Perseverance of Terrorism: Focus on Leaders
Mareš, Miroslav (2014), Amsterdam: IOS Press, pp. 103-110